بدایه النحو – اسم فعل – جلسه ۵۳

اسم فعل ٬ اسمی است که دلالت بر معنای فعل می کند و عمل فعل را انجام می دهد البته بدون قبول علامت فعل.

 

فائده اسم فعل :

إسم فعل دارای دو فائده می باشد:

  1. مبالغه گویی
  2. اختصار

حتما بخوانید: فیلم آموزشی بدایه النحو

اقسام اسم فعل به شرح زیر می باشد:

الف) اسم فعل به اعتبار ساختارش به دو قسمت تقسیم می شود:

  1. سماعی: این نوع اسم فعل بر دو نوع است.
    1. مرتجل: از زمانی که این کلمه بوجود آمده به صورت إسم فعل بوده است. مانند: هیهات.
    2. منقول: از ابتدا به این معنا نبوده است اما پس از گذشت زمان به صورت إسم فعل درآمده است. این نوع از إسم فعل به ۳ صورت یافت می شود.
      1. منقول از جار ومجرور. مانند: «علیک»
      2. منقول از مصدر. مانند: «بَلْهَ»
      3. منقول از ظرف مکان. مانند: «أمامک»
  2. قیاسی: این نوع٬‌ منحصر است در وزن «فِعال» معنای آن شامل معنای فعل امری می شود که از مصدرش ساخته شده است. مثلا برای کلمه ی «نِزال» معنایش به معنی کلمه ی «إنزل» خواهد شد. برای ساختن این نوع٬ تنها باید از فعل ثلاثی تام متصرف استفاده نمود.

ب) ازلحاظ معنا می توان به ۳ نوع قسمت نمود:

  1. إسم فعل امر: این نوع إسم فعل٬ دلالت بر معنای فعل امر می کند و فاعل آن وجوبا ضمیر مستتر می باشد. مانند:‌ «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا عَلَیْکُمْ أَنْفُسَکُمْ – مائده ۱۰۵»
  2. إسم فعل ماضی: دلالت دارد بر معنای فعل ماضی. مانند کلمه ی «هیهات»
  3. اسم فعل مضارع: دلالت دارد بر معنای فعل مضارع. مانند «فَلَا تَقُلْ لَهُمَا أُفٍّ»

نکاتی پیرامون این مبحث:

  1. عمل إسم فعل مانند عمل فعل است.
  2. فاعل إسم فعل در إسم فعل ماضی٬ یا اسم ظاهر است و یا ضمیر غائبی که به صورت جوازی مستتر است می باشد.
  3. اسم فعل از لحاظ معرفه و نکره بودن نیز به سه دسته تقسیم می شود.
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.