جواهر البلاغه – بلاغت – جلسه ۴

بلاغت از نظر لغوی به معنای رسیدن می باشد اما در اصطلاح به دو گونه تقسیم می شود:

  • بلاغت کلام
  • بلاغت متکلم

فیلم آموزشی بلاغت

تعریف بلاغت کلام:

زمانی می گوییم کلاممان بلیغ است که دو شرط در آن رعایت شود:

  1. عبارات کلام ما فصیح باشد.
  2. کلام ما با مقتضای حال مطابقت داشته باشد.

در اینجا به توضیح چند اصطلاح بالا می پردازیم:

  • الف) حال (مقام): چیزی است که مخاطب را وادار می کند که سخنش را به گونه ی ویژه ای بیان کند. مانند کسی که می خواهد شعر بگوید و کسی را مدح کند. در اینجا شاعر در حال(مقام) مدح می باشد.
  • ب) اقتضاء: یعنی صورت مخصوصی که عبارت بر اساس آن ایراد می گردد.

حتما بخوانید: فیلم آموزشی «صرف ساده»

با توجه به دو تعریف بالا می فهمیم که باید با توجه به اقتضاء حال (مقام)٬ سخن بگوییم. مثلا هنگامی که در حال(مقام) مدح هستیم٬ اقتضای این مقام٬ طول دادن سخنرانی و مدح است. بنابراین هنگامی که ما این سخنرانی را طول دهیم٬‌ کلام ما با مقتضای حال مطابقت خواهد داشت.

حتما بخوانید: فیلم آموزشی کتاب «بدایه النحو»

تعریف بلاغت متکلم:

یک حالت درونی در انسان است که متکلم به واسطه ی این ملکه ی نفسانی می تواند کلامش را با فصاحت و مطابق با مقتضای حال بیاورد.

باید یادآور شد که ما بلاغت در کلمه نداریم زیرا اولا: کلمه کوتاه است و نمی تواند غرض متکلم خود را برساند. ثانیا: از هیچ عرب زبانی نشیده ایم که بگوید این کلمه بلیغ است.

حال سوالی که در اینجا مطرح می شود. و سوال این است که ما چگونه می توانیم به این اسالیب و روش های عرب آشنایی پیدا کنیم و این ملکه ی نفسانی را در خود تقویت نماییم؟

در پاسخ به این سوال باید گفت که این ملکه نفسانی برای ما مهیا نمی شود مگر با انس زیاد با آثار و کتب عرب.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.