منطق ۲ – فن جدل – جلسه ۵۷

فن جدل فن بسیار با اهمیتی می باشد که به جد می توان یکی از هدف های تدوین دانش منطق را ارائه آموزه های این صناعت دانست.

فیلم آموزشی فن جدل

عناوین مطرح شده در این جلسه عبارت است از:
  • تعریف جدل
  • مقایسه فن جدل با برهان

در ابتدا به تعریف جدل می پردازیم. جدل در لغت به معنای لجاجت و ستیزه جویی می باشد که گاها از حد انصاف خارج می شود و همراه با نیرنگ و کید است. و اگر بخواهیم معنای اصطلاحی آن را بیان نماییم این چنین تعریف می کنیم و می گوییم که به صناعتی که گوینده در آن با استفاده از مقدمات مسلم و مورد قبول طرف مقابل و هم چنین با استفاده از مشهورات٬ سخن خویش را به کرسی می نشاند.

همانطور که مشاهده نمودید٬ با توجه به تعریف بالا می توان فرق عمده ای بین فن جدل و مناظره قائل شد. در مناظره دو طرف مناظره کننده به دنبال کشف حقایق می باشند و پس از آنکه حقانیت یک طرف به اثبات رسید٬ طرف دیگر سکوت می کند و به این نتیجه اقرار می نماید. اما در فن جدل ٬ با وجود حقانیت یک طرف٬ طرف دیگر باز هم این موضوع را نمی پذیرد و بر حرف خود اصرار می ورزد.
مقایسه  فن جدل با برهان:
  1. برهان باید مفید تصدیق باشد و این امر نیز در استدلال ما محقق می شود اما در فن جدل مفید تصدیق است که مطابق با حق بودن در نتیجه اعتبار نشده است.
  2. مقدمات برهان «یقینیات» است اما مقدمات جدل «مشهور یا مسلم و مقبول» طرف مقابل است.
  3. در جدل همیشه دو طرف قرار دارد اما در برهان ممکن است که یک شخص برای خودش استدلال بیاورد.
  4. برهان به صورت قیاس و استدلال مباشر است و جدل به صورت استقرا و تمثیل.
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.