جواهر البلاغه – احوالات مسند الیه – جلسه ۲۱

یکی از احوالات مسند الیه ٬«معرفه» بودن آن می باشد که در ادامه آن را توضیح می دهیم.

فیلم آموزشی احوالات مسند الیه

در دو جلسه ی گذشته درباره ی ذکر و حذف مسند الیه سخن آوردیم. در این جلسه به سومین مورد از احوالات مسند الیه که «معرفه بودن» مسند الیه می باشد اشاره می نماییم.
به عنوان نکته ی اولی که در مورد احوالات مسند الیه می توان ذکر نمود این است که اصل در مسند الیه «معرفه» بودن می باشد. زیرا کلام درصورتی مفید است که معلوم باشد و بدانیم که راجع به چه کسی سخن می گوییم. مثلا اگر بگوییم: «مردی مُرد» در این جا جمله ی ما بی فایده می باشد٬ زیرا در طول سال اشخاص زیادی می میرند و خواهند مُرد و جمله ی ما ابهام دارد.

حتما بخوانید: فیلم آموزشی «صرف ساده»

نکته ی دیگری که برای قسم سوم از احوالات مسند الیه می توان ذکر نمود این است که «معرفه» اقسامی دارد که در ذیل بیان می شود:

  • معرفه به ضمیر
    • ضمیر متکلم
    • ضمیر مخاطب
    • ضمیر غایب
  • معرفه به علم
  • معرفه به اسم اشاره
  • معرفه به موصول
  • معرفه به «ال»
  • معرفه به اضافه
  • معرفه به منادی (البته در برخی موارد)

حتما بخوانید: فیلم آموزشی کتاب «بدایه النحو»

اغراض از ضمیر آموردن به عنوان مسندٌ الیه:

  1. در مقام تکلم از ضمیر متکلم استفاده می کنند.
  2. در مقام تخاطب و خطابه از ضمیر مخاطب استفاده می شود.
  3. در مقام غیبت که از ضمیر غائب استفاده می شود. یا بخاطر قرینه ای در حکم مذکور است. مانند: هو الله تبارک و تعالی.
    • در ضمیرخطاب و تکلم مرجع نمی خواهد اما در مورد ضمیر غائب ۳ نوع مرجع خواهیم داشت که عبارت است از:
      1. لفظا. مانند: والصبر حتی یحکم الله و هو خیر الحاکمین.
      2. معنوی. (یعنی لفظ نیست و از معنا می فهمیم).
      3. نه لفظا و نه معنا. در این مورد از روی قرینه می توان مرجع را فهمید.
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.