جواهر البلاغه – فصاحت و بلاغت – جلسه ۱

فصاحت و بلاغت در کلمه و کلام به سه صورت بیان می شود:

  • به لحاظ لغوی
  • به لحاظ اصطلاحی
  • به لحاظ استعمال

فیلم آموزشی فصاحت و بلاغت

در ابتدای امر با مفاهیم فصاحت و بلاغت آشنا می سازیم. فصاحت در معنای لغوی آن «آشکار شدن» می باشد و در اصطلاح عبارت است از الفاظ روشنی که زود به ذهن می آنید و بخاطر زیباییش در بین نویسندگان وشعرا کاربرد دارد.
بلاغت نیز در لغت به معنای «رسیدن» می باشد و در اصطلاح شامل دو بخش می باشد:
  • بلاغت کلام: یعنی کسی که عباراتش فصیح باشد و کلامش با مقتضای حال تطابق داشته باشد.
  • بلاغت متکلم
پس از معرفی فصاحت و بلاغت به بحث این جلسه که «فصاحت» می باشد می پردازیم.
فصاحت در استعمال به ۳ دسته تقسیم می شود:
  1. فصاحت کلمه
  2. فصاحت کلام
  3. فصاحت متکلم

کلمه چه زمانی فصیح است؟

  • ۱- کلمه نباید تنافر حروف داشته باشد. تنافر حروف حالتی است که در آن کلمه به سختی ادا خواهد شد و شنیدن آن کلمه نیز به سختی خواهد بود. مانند کلمه ی «هعخع» که تلفظش سخت خواهد بود. نزدیک بودن مخارج حروف به یکدیگر یکی از عوامل تنافر حروف می باشد.
  • ۲- در استعمال نا مأنوس بکار نرود. یعنی استفاده کردن از کلماتی که در بین عموم مردم زیاد استعمال نمی شود.

حتما بخوانید: فیلم آموزشی کتاب «بدایه النحو»

  • ۳- با قواعد صرفی ساخته شده باشد. یعنی اینکه کلمه شاذ نباشد.
  • ۴- آزار دهنده و گوش خراش نباشد.
اگر کلمه ای این ۴ شرط را داشته باشد می گوییم که آن کلمه «فصیح» است که اکثر قریب به اتفاق کلمه هایی که در ادبیات عرب با آن مواجه می شویم فصیح می باشد و اگر این موارد را نداشت٬ کلمه فصیح نمی باشد.
در جلسات بعد ببیشتر با فصاحت و بلاغت کلام و متکلم آشنا خواهید شد.

 

1 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.